Naar de inhoud
KNM Klaar

Thema 7: Staatsinrichting en rechtsstaat

Grondrechten en belangrijke wetten

U leert welke rechten iedereen in Nederland heeft en wat de wet verbiedt. Dit helpt u op uw werk, thuis en op straat.

Gelijkheid

  • Vrouwen en mannen zijn gelijk voor de wet en hebben dezelfde kansen.
  • Vacatures zijn voor vrouwen én mannen. Voor gelijkwaardig werk is er gelijkwaardig loon.
  • U mag niet worden ontslagen omdat u zwanger bent.
  • Artikel 1 van de Grondwet: gelijke gevallen worden gelijk behandeld. Discriminatie is verboden.
  • Dat geldt voor geloof, politieke mening, ras, geslacht, handicap, seksuele gerichtheid en elke andere reden.
  • Meld discriminatie bij Discriminatie.nl of de politie. Klachten over ongelijke behandeling kunnen naar het College voor de Rechten van de Mens.

Mening en geloof

  • U mag zonder toestemming vooraf zeggen wat u denkt, maar u moet u aan de wet houden.
  • Soms vinden mensen iets kwetsend. Dan kunnen zij naar de rechter.
  • Bedreigen en oproepen tot haat zijn strafbaar.
  • U kiest zelf uw geloof en mag dat laten zien, als u zich aan de wet houdt.
  • Kerk en staat zijn gescheiden: de overheid bemoeit zich niet met de zaken van een geloofsgroep. Maar de wet gaat voor.

Privacy

  • Geef alleen gegevens die een organisatie nodig heeft.
  • U mag uw gegevens bekijken en laten aanpassen.
  • Een winkel heeft uw bsn niet nodig.

Uw lichaam en uw leven

  • Geweld is strafbaar: huiselijk geweld, eergeweld, seksuele intimidatie en meisjesbesnijdenis.
  • Ouders mogen hun kind niet slaan.
  • Bij gevaar belt u 112. Veilig Thuis (0800-2000) geeft hulp en advies.
  • Kiest u niets in het Donorregister? Dan staat er "geen bezwaar" en bent u donor.
  • U kunt kiezen: ja, nee, of een ander laten beslissen. Bij ja kiest u ook welke organen. U kunt dit altijd veranderen.
  • Vrouwen hebben zelfbeschikkingsrecht. Binnen de wet beslissen zij zelf over hun lichaam, huwelijk en abortus (tot de 24e week).
  • Dwingen tot een huwelijk is strafbaar.

Let op

  • Vrijheid van meningsuiting betekent niet dat alles mag. Bedreigen en oproepen tot haat zijn strafbaar.
  • Ouders, partners of familie beslissen niet over het lichaam of huwelijk van een vrouw.
  • Niets ingevuld in het Donorregister? Dan staat er "geen bezwaar", niet "nee".

Belangrijke woorden

discriminatie
Iemand slechter behandelen om geloof, afkomst, geslacht of een andere reden.
vrijheid van meningsuiting
Het recht om te zeggen en schrijven wat u denkt, binnen de grenzen van de wet.
godsdienstvrijheid
Iedereen kiest zelf zijn geloof of kiest geen geloof.
privacy
Bescherming van uw persoonlijke gegevens en uw eigen leven.
Veilig Thuis
Meldpunt voor huiselijk geweld en kindermishandeling.
Donorregister
Register met uw keuze over organen na uw dood.
zelfbeschikkingsrecht
Binnen de wet zelf beslissen over uw lichaam en uw leven.
huwelijksdwang
Iemand onder grote druk zetten om te trouwen.
aangifte
Bij de politie officieel melden dat iemand een strafbaar feit pleegde.

Oefen alle woorden met kaartjes

De lesteksten in andere talen zijn vertaald door AI. De Nederlandse tekst geldt.

Vragen bij deze les

Kijk of u het begrepen hebt.

Vraag 1 van 5

Grondrechten en belangrijke wetten

Maria en Tom doen hetzelfde werk bij een bedrijf. Maria krijgt minder salaris, omdat zij een vrouw is. Mag dat?